historia i ja: Rada Regencyjna

Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Rada Regencyjna. Pokaż wszystkie posty

wtorek, lutego 19, 2019

Naczelnik Państwa - Józef Piłsudski - 20 lutego 1919

20 lutego mija kolejna ważne stulecie. Sejm Ustawodawczy swoją uchwałą z tego dnia powierzył dotychczasowemu Tymczasowemu Naczelnikowi Państwa Józefowi Piłsudskiemu (1867-1935) obowiązki NACZELNIKA PAŃSTWA. Fakt ten, jak mniemam, rozpłynie się w morzu innych, bardziej znaczących współczesnych nam informacji. Trudno. Ja też nie jestem w stanie zamienić mego blogu w jedno, nieustające stulecenie każdego wydarzenia. To jednak, jak widać wypatrzyłem. I przypominam.

20 lutego 1919 roku nabiera innego wymiaru. Przeprowadzałem ostatnio kwerendę w Archiwum Państwowym w Bydgoszczy. Czekając na kolejne akta zabrałem się do wertowania "Dzienników Praw" za rok 1919. Kiedy zacząłem pisać ten tekst nie wiedziałem jeszcze o tym, że będę przeglądał pierwodruki ustaw sprzed stu lat. Takie życiowe zaskoczenie:

czwartek, listopada 22, 2018

Tymczasowy Naczelnik Państwa...

"Moi panowie! W listopadzie 1918 roku stał się wypadek bynajmniej nie historyczny, ale taki sobie zwykły. Mianowicie – z dworca wiedeńskiego, jak się to zawsze ze wszystkim teraz dzieje, przeszedł przez ulicę Marszałkowską itd. na ulicę Moniuszki człowiek, którego będziemy nazywali Józefem Piłsudskim. Szedł w tym mundurze, w jakim obecnie mnie panowie widzicie. Wracał, co prawda, z niezupełnie zwykłej podróży, wracał z Magdeburga. Wracali też w tym czasie z tych czy innych obozów dla internowanych i inni. I w tym też nie ma niezwykłego, w tem też nie ma historycznego. Historia zaczyna się później, historia niezwykła, nad którą nieraz się zastanawiałem w ciągu tych pięciu lat i szukałem odpowiedzi na pytania, które, przypuszczam, przyszłych historyków będą męczyły jeszcze bardziej wobec tego, że nie będą mieli naocznych świadków tych zdarzeń. Stała się rzecz niesłychana. Mianowicie – w przeciągu kilku dni, bez żadnych ze strony tego człowieka starań, bez żadnego z jego strony gwałtu, bez żadnego podkupu, bez żadnych koncesyj, czy to leśnych, czy jakichkolwiek innych, bez żadnych w ogóle i jakichkolwiek «legalnych», że tak powiem, rzeczy, stał się fakt najzupełniej niezwykły. Człowiek ten stał się dyktatorem"- wiem, ten cytat już wykorzystałem. Trzy lata temu w odcinku IX cyklu "Polonia Restituta". Robię to z premedytacją. Świadomą. Po prostu lubię i cenię ten cytat. Może mam do niego stosunek sentymentalny? Tak, jak do człowieka, który je wypowiadał.

niedziela, listopada 11, 2018

Mój Broniewski - XIII - Warszawa - listopad 1918

"Na pożegnanie zostałem obdarzony serdecznym moim przyjacielem i mistrzem - Norwidem; naturalnie na czas krótki. Wróciłem około pierwszej, a pomimo to długo jeszcze nie mogłem się oderwać od czytania «czynu Testamentu»" - tak wracamy do "Pamiętnika", wydania krytycznego z 2013 r. Tego bez wtrąceń cenzury. Mój Broniewski wraca? Musiał wrócić. Wertuję blog i nie wierzę, że nie ma w nim cytatu z pamiętnego 11 XI 1918 r.? Mea culpa! Dlatego teraz wrzucam jeszcze kilka innych zapisów z tego pamiętnego miesiąca, kiedy Polska jęła wybuchać!...