historia i ja: Bellona

Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Bellona. Pokaż wszystkie posty

środa, września 25, 2024

...ze wspomnień generała Stanisława Sosabowskiego

"Starałem się trzymać samego siebie jak najbardziej , to znaczy kontrolować jak najbardziej w stosunkach z moimi obecnymi brytyjskimi zwierzchnikami. Nie było to dla mnie łatwe, a to nie tylko z uwagi na moje usposobienie, ale - przyznaję się szczerze - z powodu mojego krytycznego nastawienia do ich zarządzeń [...]" - kiedy zamykałem poprzednie pisanie na temat rocznicy desantu pod Arnhem wiedziałem, że muszę jeszcze wrócić do tego, co napisał generał brygady Stanisław Sosabowski. Tak, to Jego wypowiedź. Naprawdę szczera. Znajdziemy ją w kolejnej wspomnieniowej książce, pt. "Najkrótszą drogą" [1] Warto dodać, że wstępem opatrzył ją generał broni Kazimierz Sosnkowski, w lata 1943-44 Naczelny Wódz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. To będzie okazja spojrzenia na 1 Samodzielną Brygadę Spadochronową przed operacją Market Garden, oczywiście ze wskazaniem na relacje polsko-brytyjskie.

Gen. S. Sosabowski (tu w randze pułkownika) i gen. F. Browning - domena publiczna

wtorek, września 03, 2024

Do przeczytania jeden krok - zachęcenie 63 - kampania polska 1939

...i znowu odstępstwo od formy i zasad?

Cykl, który jest skutkiem otrzymywanych od zaprzyjaźnionych z blogiem Wydawnictw zapowiedzi nowości książkowych, tym razem poświęcam... kampanii polskiej 1939 r. Powód oczywisty: to już 85. lat, kiedy zdradziecka agresja III Rzeszy, a potem Sowietów zamordowała II Rzeczpospolitą, zrujnowała życia naszych bliskich i dalekich krewnych, zdemolowała świat, jaki był przed 1 września 1939 r. "Wy tylko ta fojna i ta fojna" - wiem, że raz po raz wracam do tego cytatu. I tak to we mnie zostało. Pamiętna irytacja Frau Gizeli, lektorki języka niemieckiego na UMK, bo coś nawiązaliśmy w zasłyszanej przez Frau rozmowie do Września '39. A było to pod koniec lat 80-tych XX w. I znowu się powtórzę, że należę do pokolenia (rocznik 1963), dla którego lata 1939-1945, to nie jakaś abstrakcja, kolejny fakt do wyuczenia się, ale życie moich bliskich, często też ofiara, jaką złożyli ze swych żyć i cierpień.

Pozwalam sobie tu przypomnieć kilka ważnych tytułów dotyczących wybuchu kampanii polskiej. Warto pamiętać, że historiografia odeszła od pojęć: kampania wrześniowa czy wojna obronna 1939. Przyczyny zasadnicze: po pierwsze - walki trwały do pierwszych dni października 1939 r.; po drugie - nie może być wojny w wojnie.

Zapisy zaczerpnięte z zachęceń na okładkach poszczególnych książek. Jedna pozycja z 1989 r.

sobota, lutego 24, 2024

Carl von Clausewitz - Vom Kriege - Teil 9

"Historia pełna jest wojen, o których każdy wiedział, że nie wybuchną" - to cenna opinia Enocha Powella (1912-1998), konserwatywnego polityka brytyjskiego, ale też i uczestnika bitwy pod El Alamein. I ja byłem przekonany, że kremlowski satrapa nie porwie się na uderzenie, że to przed światem straszenie szabelką i utrzymywanie świata w stanie zamrożenia, osłupienia. A jednak cios padł! 24 lutego 2022 r. To już dwa lata, jak Ukraińcy i prezydent Wołodymyr Ołeksandrowycz Zełenski / Володимир Олександрович Зеленський (rocznik 1978) walczą z morderczą agresją. Bandyta Władymir Putin / Влади́мир Влади́мирович Пу́тин w opętańczym amoku każe dalej mordować Ukraińców, burzyć ich miasta.

środa, kwietnia 27, 2022

Carl von Clausewitz - Vom Kriege - Teil 6

"Każdy zna moralne skutki zaskoczenia, natarcia ze skrzydła lub z tyłu, każdy niżej ocenia męstwo przeciwnika, z chwilą gdy ten obróci się tyłem i zupełnie inaczej ryzykuje, ścigając, niż będąc ściganym. Każdy ocenia przeciwnika według opinii o jego talentach, według jego wieku u doświadczenia i tym się kieruje" - oto Carl von Clausewitz po raz szósty! Tak, Teil 6! To smutne, że nie zatrzasnąłem drzwi nad "Vom Kriege". Czy mnie to bawi? To jakiś czytelniczy masochizm? Nie! Uważa jednak, że w chwili, kiedy przeszło 2 000 000 uchodźców przekroczyło tylko granicę Polski, trudno odpływać w inne tematy. Są zobowiązania, które nakazują jednak pewien porządek pisania i publikowania. Bellona nie partycypuje w ten cykl.

poniedziałek, kwietnia 25, 2022

Carl von Clausewitz - Vom Kriege - Teil 5

"Dopóki się nie zna wojny z doświadczanie, nie można pojąć, gdzie właściwie leżą te trudności, o których wciąż się mówi, i co właściwie ma robić ten wymagany od wodza geniusz wojenny i te nadzwyczajne siły duchowe" - kwiecień, a my znowu ze skutkiem przemyśleń wojennych Carla von Clausewitza pod pachą? Kroi się nam cały AD 2022 w czytaniu dzieła jednego, prusko-rosyjskiego stratega? A choćby nawet, to co? Znowu pytajnik na końcu zdania. Nikogo nie zmuszam, aby ze mną podążał tą ścieżką. Jest tyle cudownych blogów, książek, zaraz Wielkanoc, czas smarować pisanki czy umyć okna. Świat się nie zawali od tego czy będziemy dalej kroczyć pośród rozważań wojennego praktyka. W tym też tkwi siła "O wojnie / Vom Kriege"! Autor znał wojnę z doświadczenia. To nie teoretyzowanie na zadany temat.

sobota, kwietnia 09, 2022

Carl von Clausewitz - Vom Kriege - Teil 4

"Siłą charakteru lub w ogóle charakterem określamy trwałą wierność swoim przekonaniom, mniejsza o to, czy są one rezultatem rozważań własnych czy cudzych, jak również bez względu na to, czy dotyczą zasad, poglądów, chwilowych natchnień lub jakichkolwiek innych wytworów umysłu. Ta moc nie może się oczywiście uwydatniać tam, gdzie rozważania te ulegają ciągłym zmianom. Te ciągłe zmiany niekoniecznie muszą być skutkiem cudzych wpływów; mogą one również wynikać z nieustannej działalności umysłu, wskazują, co prawda, na charakterystyczny dla tegoż brak pewności siebie" - to powinno być motto otwierające każde kolejne odczytywanie, wybieranie i zapisywanie nie tylko myśli Carla von Clausewitza (1780-1831).

czwartek, kwietnia 07, 2022

Carl von Clausewitz - Vom Kriege - Teil 3

"Twierdzimy więc: wojna nie należy do dziedziny sztuk lub nauk, lecz do zjawisk życia społecznego. Jest to konflikt wielkich interesów, krwawo rozcinany i tym tylko różny od innych. Lepiej niż do jakiej bądź sztuki da się ona porównać do handlu, który jest również konfliktem ludzkich interesów i czynności, a wiele bliższą wojnie jest polityka, którą ze swej strony można uważać za handel na większą skalę. Polityka jest poza tym łonem, z którego wyrasta wojna; w niej ukrywają się zaznaczone już główne zarysy wojny, jak właściwości istot żywych w ich płodzie" - po raz trzeci zaglądamy do jednej i tej samej księgo, "O wojnie" Clausa von Clausewitza (1780-1831). To, jak odwiedzanie starego znajomego? Coś w tym jest. Od kilkunastu dni nie wypuszczam książki z ręki. Zaniedbuję inne czytania. Trudno. Widać t a k musi być.

piątek, marca 11, 2022

Carl von Clausewitz - Vom Kriege - Teil 2

"Wojna jakieś zbiorowości - całych narodów - a zwłaszcza narodów cywilizowanych - wypływa zawsze z danej sytuacji politycznej i wywołują ją tylko pobudki polityczne. Jest ona zatem czynem politycznym" - przypominam tę myśl autora "O wojnie / Vom Kriege" jako pierwszą. Raz, że mądra. Dwa, że niemal w tym miejscu zamknąłem pisanie części 1 (teil 1). Po raz kolejny zabieram moich czytelników w głąb tego dzieła. Przeszło pięćset stron, jakie przypomniała w tym roku Bellona, i bez mego pisania znajdzie zainteresowanych. Carl von Clausewitz (1780-1831) nie potrzebuje mojej reklamy czy mego tu wypisywania. Ale skoro jest okazja, że taki jeden (czytaj: ja) to i owo wydłubał na potrzeby tego blogu, to kto wie, może kolejnym wykonanym ruchem będzie chęć zdobycia swego volumenu?

środa, marca 09, 2022

Carl von Clausewitz - Vom Kriege - Teil 1

"Wojna nie powstaje niespodzianie - jej rozwój nie jest dziełem jednej chwili; przeciwnicy zatem mogą się wzajemnie ocenić przeważnie już na podstawie tego, czym są, co czynią, a nie na podstawie tego, czym, ściśle biorąc, być i co czynić powinni" - to straszne, że w ogóle pochylam się nad takim zdaniem, które studiowano po raz pierwszy w 1832 r. Ale nastał czas trudny dla Europy, czas próby dla sojuszy, które ją spinają, jednoczą, każą uwierzyć, że jesteśmy bezpieczni. Tylko, że od 24 lutego wcale bezpiecznie nie jest za wschodnią granicą Polski. Władymir Putin rozpętał wojnę z Ukrainą! Pchany jakimś irracjonalnym bezprawiem wpisuje siebie i kraj swój na listę Zbrodniarzy Wojennych. Kiedy piszę te słowa blisko milion uchodźców przekroczyło już granicę Polski! Z Moskwy sypią się gromy, że świat dostanie za swoje jeśli wspomoże broniących się Ukraińców. Nie czarujmy się potencjał militarny najeźdźcy bije na łeb na szyję to, czym dysponują ukraińscy obrońcy. Wołodymyr Zełenski czyni cuda, aby utrzymać jedność i niezależność Ukrainy! Każdy o zdrowych zmysłach staje dziś po stronie Ukrainy, miast, które obracane są w kupę gruzów, gdzie giną żołnierze-obrońcy i cierpi ludność cywilna (również mordowana).

sobota, października 02, 2021

Spotkanie z Pegazem - 175 - Kornel Ujejski "Z dymem pożarów"

"Patrząc na rozmiar zniszczeń, analizując relacje z walk powstańczych, próbując spoza suchych liczb, którymi tak łatwo jest żonglować, dojrzeć dramat, bezmiar nieszczęść i cierpień ludności Warszawy - trudno wymyślić gorszy jeszcze i bardziej nieskuteczny scenariusz walki o niepodległość. Twierdzenia, że powstanie było nieuniknione, udowodnić się nie daje" - zerkam do książki autorstwa Wojciecha T. Brańskiego, która była bohaterem odcinka 408 cyklu "Przeczytania" [1]. Tak, 2 października 1944 r. Warszawa ostatecznie skapitulowała. Powstanie warszawskie okazało się jedną z największych (jeśli nie największych) klęsk militarnych w wojennych dziejach Rzeczypospolitej. Czy słyszymy powstańcze pieśni w te październikowe dni? W takiej oprawie, jak każdego 1 sierpnia karmi nas TVP (nie wiem czy cały czas, bo nie oglądam). Rocznica klęski właściwie mija nieomalże nie zauważana. Taka, kolejna drobna manipulacja historyczna?

czwartek, września 23, 2021

Przeczytania... (415) Tim Heath "Dziewczyny wodza. Tragiczne dzieje młodych wielbicielek Hitlera" (Bellona)

"Moja teoria edukacji jest surowa. Wszystkie słabości trzeba wyplenić. Młodzież, która kończy moje szkoły, będzie postrachem świata. Chcę młodzieży, która jest gwałtowna, władcza, nieustraszona, okrutna i odporna na ból" - ta wypowiedź to klucz do książki Tima Heatha "Dziewczyny wodza. Tragiczne dzieje młodych wielbicielek Hitlera", którą wydała Bellona, w tłumaczeniu Władysława Jeżewskiego. Książki chwilami przerażającej. Książki przestrogi. Oto po raz nie wiedzieć który sięgam(-y) po dzieje III Rzeszy, aby mimo wszystko zrozumieć, jak naród, który wydał Bacha, Schillera, Einsteina czy braci Mannów stał się narodem oprawców, morderców, zdeprawowawszy istot, chwilami niegodnych miana człowieka. Nie twierdzę, że książka T. Heatha odpowie na każde pytanie, ale na pewno przybliży, pozwoli dotknąć zjawiska, jakim była pozycja i rola dziewcząt w hitlerowskich Niemczech.

czwartek, marca 25, 2021

Przeczytania... (393) Violetta Wiernicka "Polacy którzy zadziwili Rosję" (Bellona)

"Czy to prawda, że prawdziwy Polak patriota mógł znaleźć się w Rosji tylko jako więzień polityczny lub pozbawiony tronu monarcha? Książka Violetty Wiernickiej udowadnia, że prawdziwa historia naszych rodaków w tym kraju jest znacznie bardziej złożona" - zapewnia nas Wydawca, pisząc taką zachętę na okładce. I wymienia głównych bohaterów: J. Chodźkę, A. Czartoryskiego, S. Kierbedzia, T. Kościuszkę, M. Krzesińską, A. Mickiewicza, W. Niżyńskiego, Stanisława Augusta Poniatowskiego, A. Skąpską. Dziewięć żyć, cztery rozdziały, przeszło trzysta stron pisania. Bez obaw, tych żyć będzie więcej. Też zaniepokoiło mnie, że brak w tej wyliczance choćby generała Józefa Dowbora Muśnickiego. Na pewno zaznaczyłbym, o którego z książąt Czartoryskich chodzi. "Czepia sie się znowu!" - obrusza się pan z parasolem. Nie, po prostu staram sie być ścisły. Adamów było dwóch: Adam Kazimierz i Adam Jerzy. W samym tekście zagnieździła się niekonsekwencja: z uporem podaje się pierwsze imię, ale drugie odnajdujemy pod portretem. Proszę brać pod uwagę, że z książką zainteresuje sie ktoś kto dopiero spotyka się z księciem Adamem Jerzym, niech uczy się prawidłowości.

piątek, września 13, 2019

Kiedy się wypełniły dni i przyszło zginąć latem... (05)

"Odwlekałem ogłoszenie wspomnień drukiem, by nie przyczynić się do możliwych kontrowersji pomiędzy tymi, którzy jeszcze mogli wspólnie i zgodnie pracować dla sprawy polskiej. Byłem zawsze zdania, że bieg czasu wpłynie dodatnio na uspokojenie namiętności objawiających się zwykle tak silnie bezpośrednio po przeżytych wydarzeniach" - tak pisał w przedmowie do pierwszego wydania "Wspomnień wojennych 1939-1946" generał Stanisław Kopański (1895-1976). Sam będę korzystał z wydania z 1990 r.*